Veel producten stiekem niet veganistisch…

Veganisme is hot, hip and happening, en het lijkt erop, dat het geen ééndagsvlieg wordt. Vele trends en hypes in de wereld van voeding komen en gaan, maar veganisme lijkt eindelijk, na jaren een beetje als “ gek en raar” gezien te zijn, geaccepteerd. Steeds meer mensen nemen de stap om totaal geen dierlijke producten te consumeren en te dragen. Dit kan vele redenen hebben. De meest gehoorde is het vreselijke dierenleed in de vleesindustrie. Daarnaast zijn redenen als teveel geknutsel aan vlees, en gezondheidsredenen veel gehoorde argumenten om veganistisch te gaan leven. Veganistisch leven is niet eenvoudig. Zeker in een wereld waarin de vleesindustrie een grote rol speelt. Vlees heeft ook iets sociaals. Denk aan een gezellige BBQ, of een etentje. Daarnaast moet je zeer overwogen overstappen, omdat mogelijke tekorten zo zijn opgelopen. Wil je meer lezen over veganisme????  KLIK HIER Voor nog meer discussie, klik hier. 

VEEL ALTERNATIEVEN

Zoals je in mijn artikel kunt lezen, is veganisme niet onmogelijk. Je kunt prima zonder vlees, dierlijke producten en dierlijke verzorging. Het is belangrijk, dat je zorgt voor voldoende vitaminen, mineralen, vezels en vetten. Op gebied van veganisme heeft de voedselindustrie niet stilzittend toegekeken, en zijn ingesprongen op de veganistische trends. Er zijn inmiddels talloze producten verkrijgbaar in supermarkten die 100% veganistisch zijn. Op zich best een fijne ontwikkeling, maar helaas betreft het voornamelijk producten waar van alles in is gepropt om iets smaak en textuur te geven. Dit geeft een averecht effect, omdat al die additieven niet gezond zijn. Denk aan suiker en transvetzuren, hulpstoffen en kleur/ geur en smaakstoffen. Ook schuilt hierin “ het gevaar” dat in deze hulpstoffen toch iets van dierlijke afkomst s gebruikt. maar niet staat vermeld op een etiket. Een veel gebruikte hulpstof is bijvoorbeeld lecithine. Dit wordt vaak gewonnen uit soja, en is geschikt voor veganisten. Maar het wordt ook gewonnen uit eieren. Op een verpakking kun je dit niet aflezen. Veel hulpstoffen worden gemaakt uit dierlijke producten zoals huid, botten, vet, eieren, melk maar ook bijenwas en honing, iets waar veganisten ook niets van willen consumeren.
Veel hulpstoffen worden zowel uit dierlijke als plantaardige/ natuurlijke middelen gemaakt. Je begrijpt, dat dit enorm veel zoek en puzzelwerk oplevert voor een veganist. Er zijn handige lijsten op internet vindbaar, die zoveel mogelijk E nummers met dierlijke ingrediënten weergeven. Maar ook deze lijsten kunnen nooit 100% garantie geven, omdat de industrie continu beweegt.

IMG_5116

GROENTE EN FRUIT

Groente en fruit worden als zeer veilig veganistisch gewaand. Wat kan er immers mis zijn met vers, intacte groente en fruit? Bovendien leveren ze veel vitaminen, mineralen, en vezels. Avocado levert erg goede vetzuren, groene bladgroenten zitten bommetje vol met chlorofyl. Het is dan ook niet raar dat een veganistisch menu voor grote delen bestaat uit groente en fruit.
Toch moeten veganisten erg goed oppassen. Want met name citrusfruit bevat schellak. Dit is een glansmiddel wat wordt gemaakt van het uitscheidingsproduct van schildluizen. Het komt soms ook voor op groente. Het wordt bijvoorbeeld ook gebruikt om appels mooi te laten glanzen.
Schellak is dus een glansmiddel dat gemaakt wordt van de afscheiding van de vrouwelijke lakschildluis. Het wordt in voedingsmiddelen veel gebruikt als een wax ( coating ) en het draagt het E nummer E904. Schellak wordt naast op ( citrus) fruit ook gebruikt in snoepgoed en bonbons. Het basismateriaal wordt geproduceerd door de lakschildluis “ Coccus Lacca” en is een halve centimeter groot. Ze worden ongeveer 6 maanden oud. De insecten leven in bomen in India en in omringende landen in Zuid-Azië. Daar worden ze geteeld op grote schellak-plantages. De luis scheidt na de bevruchting een plakkerige afscheiding ( hars ) uit waarmee ze de tak en zichzelf omhult. Hierin zet ze vervolgens eitjes af en sterft. Bij de oogst worden takken van de boom gesneden e wordt de stoklak van de takken geschraapt. In dit proces worden luizen meegenomen. De lak wordt gezuiverd met water maar het wordt ook vaak insectenbloed vermengd waarna het geheel wordt gedroogd tot een klonterig uitziende substantie. Dit wordt vermalen , gedroogd en gezeefd. Het half-fabrikaat wat hieruit is ontstaan wordt korrellak genoemd. Hieraan wordt jodiumcarbonaat en water toegevoegd, wordt vervolgens afgekoeld en bewerkt met sodiumhypochloride, hierdoor wordt de schellak gebleekt.
IMG_1029-1200x800
Schellak wordt beschouwd als NIET VEGANISTISCH.  Het wordt gezien als een exploitatie van een lakschildluis, waarbij luizen ook door het proces gedood ( kunnen ) worden. Toch zijn de meningen sterk verdeeld.
Zo zegt de officiële site van de Europese Unie, dat schellak een gezuiverde en gebleekte lak betreft en het gaat om een hars-achtige afscheiding van het insect. Het NVV ( Nederlandse Vereniging voor veganisme) geeft een rode vlag, evenals de VS ( Vegan Society ) Het food-info.net vertelt dat het een “ lastig product” betreft. Zij zeggen: “….”Voor veganisten is het een moeilijk product omdat er vaak resten van luizen in de onzuivere lak kunnen zitten. Deze worden bij het opkoken en zuiveren verwijderd.” en “Uitscheidingsproduct van luizen. De luizen zelf zitten vaak opgesloten in de lak, maar het product op zich bevat geen luizen.”  Het Voedingscentrum is van mening dat het niet veganistisch is. “ ..Het is afkomstig van lakschildluizen en daarom van natuurlijke, dierlijke oorsprong”
 
Voor een veganist dus een keuze om zelf te maken. Veel ( citrus ) vruchten, zoals sinaasappelen, worden in een net verkocht waar een label aan vast zit. Dat label is voor veganisten belangrijk, want daarop staat ( normaal gesproken ) welke glansmiddelen er zijn gebruikt. Staat er bijvoorbeeld “ E904 “ dan is er schellak gebruikt. Citroenen worden vrijwel standaard behandeld met een schellak waslaagje, al kan dit ook weer sterk verschillen. ( hoe bedoel je, lastig voor een veganist??)  Schellak wordt al jaren veel gebruikt als wascoating op veel soorten fruit. Veganisme is iets van de afgelopen twee jaar waardoor er wellicht nu meer wordt gekeken naar deze waslagen. Uiteindelijk wint de portemonnee van de consument het altijd, dus wie weet….
De vruchten waar veganisten op moeten letten zijn appels, peren en citrusvruchten. 
Wil je 100% verzekerd zijn van veganistische appels, peren en citrusvruchten? Kies dan simpelweg voor onbespoten ( biologisch ) soorten. 
 
IMG_0266-1200x800 

NOG MEER “ TRICKY” PRODUCTEN VOOR VEGANISTEN

Het blijft niet bij appels, peren en citrusvruchten. Er zijn nog veel meer producten, waarvan je aanvankelijk totaal geen dierlijke ingrediënten zou verwachten. Dit gaat vaak om producten met hulpstoffen, waar ik het in het begin van dit artikel over had. Veel hulpstoffen bevatten stiekempjes toch dierlijke grondstoffen die bijvoorbeeld niet staan vermeld in een ingrediëntenlijst. Enkele voorbeelden:
 
BROOD
In ons dagelijks brood schuilen veel hulpstoffen, zoals broodverbeteraars en geur en smaakstoffen. Een veel voorkomende hulpstof in brood is L-CYSSTEINE. Dit is een meelverbetermiddel. Gelukkig komt het in Nederlands brood nauwelijks voor, maar in veel buitenlandse broden wordt er gebruik gemaakt van een LCysteïne  gemaakt van de veren en haren van dieren. Ben je dus op vakantie in het buitenland, moet je daar een beetje op letten als veganist. 
Aan brood wordt meestal vet toegevoegd om het volume te vergroten, het malser te maken, en langer vers te houden. Dit vet kan zowel plantaardig als dierlijk zijn. Aangezien vers brood niet geëtiketteerd hoeft te worden, kan het voorkomen dat in het brood dat je bij de bakker of supermarkt koopt, dierlijk vet gebruikt is. Je zou hiernaar kunnen vragen bij het verkooppunt, maar dikke kans dat ze het niet weten (of zomaar wat zeggen), want broodverbetermiddelen worden meestal kant-en-klaar in de juiste samenstelling verkocht. Het is dus niet zo dat de bakker er zelf nog een klontje vet indoet.
 
YOGHURTS EN DESSERTS
De leuke kleurtjes in yoghurt en andere toetjes komen uiteraard niet natuurlijk via de yoghurt zelf tot leven. Hiervoor wordt vaak de rode kleurstof  karmijnzuur , ook wel…schellak gebruikt. 
 
SOEPEN EN INSTANT POEDER
In veel kant en klare soepen en instant poeders wordt rundvlees-extracten verwerkt. Soms vinden we dit niet terug in een ingrediëntenlijst. 
SAPPEN
In 2014 deed voedselwaakhond FOODWATCH een onderzoek naar verborgen dierlijke ingrediënten in voedingsmiddelen. Daarin kwam aan het licht, dat er in veel sappen ( Coolbest, Vitaday) visgelatine was verwerkt. Hoe dit anno 2018 is, is onbekend. 
 

SAUZEN

Veel sauzen lijken 100% plantaardig. Natuurlijk weten we dat er in mayonaise ei verwerkt zit, maar erg veel sauzen ( rode, gele ) worden in basis gemaakt met plantaardige voedingsmiddelen zoals tomaten en groenten. Toch schuilen in veel sauzen dierlijke ingrediënten. Zo bevat Worcester saus ansjovis, en bevatten veel verse sauzen melk/ melkpoeders. Ook kunnen aan sauzen dierlijke vetten zijn toegevoegd.
WIJN EN BER
Naast vruchtensappen zijn diverse bieren en wijnen ook niet veganistisch . Wijn, vruchtensap en bier worden ‘geklaard’ tijdens de productie: de troebelheid wordt verwijderd. Dit klaren gebeurt vaak met verse eiwitten, en hiervoor kan gelatine gebruikt worden. Wijn, vruchtensap en bier worden ‘geklaard’ tijdens de productie: de troebelheid wordt verwijderd. Dit klaren gebeurt vaak met verse eiwitten, en hiervoor kan gelatine gebruikt worden. Klaren kan ook gebeuren middels centrifugeren of filtreren. Ook andere verse eiwitten kunnen gebruikt worden, zoals kippenei-eiwit of melkeiwitten. Op het etiket zul je vergeefs zoeken naar welk klaringsmiddel gebruikt is. Dit komt omdat het om een proceshulpstof gaat, en die hoef je niet te vermelden. Het is dan ook niet zo gemakkelijk erachter te komen welke wijnen en vruchtensappen vegetarisch zijn. Enig houvast biedt de website van de Vereniging van Veganisten en de Britse website Veggiewines. Volgens onze Belgische zusterorganisatie wordt er bij de bierbereiding geen gebruik meer gemaakt van dierlijke producten om het bier te klaren.


CHIPS, ZOUTJES, KROEPOEK
Naast dat chips in dierlijke vetten kunnen zijn gebakken, worden ook soms wat dierlijke hulpstoffen toegevoegd Met name chips met smaakjes zoals nacho cheese bevatten kaaspoeders en melkpoeders. Daarnaast worden er veel smaakversterkers gebruikt, Kroepoek bestaat voor ongeveer een kwart uit garnalen.
Kortom: er zijn ontzettend veel voedingsmiddelen waarin iets of een vorm van dierlijke grondstoffen zijn toegevoegd zonder dat het echt goed staat vermeld. Ook denken veel mensen te zwart-wit waardoor iets wat wordt gepromoot als 100% natuurlijk ook veganistisch wordt gezien. “ Beruchte” E nummers zijn o.a:
E904 Schellak. 
E120 Cochenille ( karmijnzuur)
E630 Inosinezuur
E640 Glyine
E920 L-Cysteïne
E 1000 Cholinezuur

GELATINE

Een hulpstof die we erg vaak in producten tegenkomen is gelatine. KLIK HIER om alles over gelatine te lezen. Het zit in werkelijk van alles verstopt, dit gaat van bekende producten als drop en pudding tot  onbekende producten als  goedkope margarine en snoepjes. Het is een zeer geliefde hulpstof in de voedselindustrie. Het is een zeer goedkope hulpstof, het heeft erg veel nuttige functies in een product en het heeft geen invloed op smaak. Het verstevigt een product niet alleen, het is tevens een drager  van vitaminen. Vroeger werd gelatine als iets vanzelfsprekends gezien en werd het niet verplicht gesteld dit op een etiket te vermelden. Inmiddels moet het in naam worden vermeld in ingrediëntenlijsten, ook mag niet enkel het E nummer E441 niet worden vermeld.
In regel is dit dus vrij makkelijk te ontdekken voor de veganist. Maar het blijft opletten.
IMG_2356

Hoe kun je het beste handelen?

Je begrijpt nu vast beter, waarom het niet zo eenvoudig is om veganistisch te leven. Het is , zacht uitgedrukt, nogal een uitdaging. Je kunt zelf bepalen hoe ver jij het veganisme wil laten doorspelen in je leven. Wat jij vooral erg goed moet onthouden is dat je, in welke vorm ook, een keuze moet maken VOOR JEZELF, en dat deze geheel past bij jou. De druk via ( social ) media is erg hoog, en ook de omgeving kan een bepaalde verwachting bij jou neerleggen. Veganisme moet voor iedereen een wel overwogen keuze zijn, niet een keuze door anderen opgelegd of wat wordt beïnvloed door anderen. Als ik naar mijzelf kijk, ben ik erg senang bij mijn 98% veganisme. Ik gebruik bio-dynamische yoghurt en kwark, ik eet af en toe bio-dynamische geitenkaas, en ik eet verse eitjes direct van het land bij de boer. Dit is voor mij een wel overwogen keuze geweest waar ik mij helemaal in kan vinden. Ik ben dol op zuivel. En wil mijzelf dit niet ontnemen. Ik heb daarom uitzonderlijk goed gezocht naar meest diervriendelijke alternatieven omdat veganisme voor mij vooral loont vanwege de vlees industrie en wat daar allemaal gebeurt.  En daar mag iedereen wat van vinden, dit boeit mij niet. Het gaat om mij en hoe prettig ik mij hierin voel. Zo vult iedereen zijn veganisme in. Je kunt volluit gaan en niets, maar dan ook NIETS eten, drinken en dragen wat maar enigszins met dieren te maken heeft, maar je kunt ook de teugels hierin wat laten vieren, zoals ik heb besloten. Linksom of rechtsom is veganisme een mooi, gezond en duurzame voedselstroming, die, hoe ook ingevuld, altijd voordelen zal opleveren voor mens, dier en milieu. En dat is goed genoeg.

diner snelle groentewok 3

Als je meukvrij eet en drinkt is het veganisme al meteen een stuk eenvoudiger. Meukvrij betekent immers geen pakjes, zakjes, tubes, zakken en dozen. Meukvrij staat voor 100% puur, natuurlijk, en zoveel mogelijk in samenzwang met de natuur. Ik eet dagelijks kilo’s verse groente, maak zelf mijn vleesvervangers ( met tempeh, lupine…) , ik maak veel gekookte haver, gierst en Quinoa, en ik zorg met aanvullende supplementen dat ik verder niets tekort kom. Ik voel mij prettig bij dit eetpatroon. En of het nu komt door dit eetpatroon of niet ( en niets geeft 100% garantie ) , ik ben nooit ziek of verkouden. Ik sport iedere dag fanatiek en zit goed in mijn energie. Daarbij slaap ik voldoende. Onthoud, dat veganisme niet alleen uit goede volwaardige voedselproducten bestaat, maar ook uit voldoende beweging en voldoende slaap, net als bij alle andere voedselstromingen . Het is een orkest, die jij moet blijven begeleiden.

 

Nog enkele tips:

  • Het geldt niet alleen voor de gemiddelde ( bewuste ) consument, maar ook voor de veganisten:

LEES ETIKETTEN ZORGVULDIG

  • Kies zoveel mogelijk voor vers, intact en biologisch.
  • Maak alles zelf. Alleen zo hou je de complete regie over wat je in je mond stopt.,
  • Twijfel je ? Neem contact op met een leverancier en vraag of er dierlijke ingrediënten in zijn product schuil gaan.
  • Kies voor groente en fruit van Hollandse bodem. Deze zijn minst aannemelijk voor allerlei vage pesticiden.
  • Laat je goed informeren. Struin internet af voor zoveel mogelijk nuttige informatie.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *