Rode bieten

Met rode bieten is er geen gulden middenweg: of je gruwelt ervan, of je vind ze heerlijk. Velen kunnen de ” aardse smaak” niet erg waarderen, terwijl anderen deze juist zo lekker vinden. Ik behoor tot de groep die rode bieten iedere dag wel kan eten. En laat dat nu ook nog eens helemaal zo gek niet zijn voor de gezondheid! Wat zijn rode bieten en zijn ze gezond? 

SAM_7130

Wat zijn rode bieten?

Rode bieten zijn rode tot donkerrode knollen met een rode nerf en een groen blad. In vele delen van Nederland( met name in het Westen) worden ze ook wel ” kroten/krootjes” genoemd. Rode bieten zijn familie van de voeder/suikerbieten.De rode biet die wij kennen werd al in de 16e eeuw ontdekt en werd ook in die tijd al bestempeld als een zeer voedzame groente. Er zijn twee soorten bieten: zomerbieten en winterbieten. Vanaf Oktober tot April kunnen we winterbieten kopen. Dit zijn grotere ronde bieten zonder loof. Vanaf ongeveer Mei tot September kunnen we zomerbieten kopen, deze zijn veel kleiner dan de winterse bieten en komen in bosjes samen gebonden in de winkels te liggen. Ze heten dan ook wel ” bosbieten om deze reden. In de tussenliggende periodes ( tussen de winter en zomerbieten) worden rode bieten uit het buitenland gehaald. Koop je dus bieten buiten de seizoenen,dan zijn deze niet afkomstig uit Nederland. Er zijn ook voorgekookte,vacuüm verpakte rode bieten het gehele jaar door verkrijgbaar. De mooie rode kleur dankt de rode biet aan twee van nature aanwezige stofjes: betanine en vulgaxantine. De betanine uit het knolgewas kennen we zelfs beter dan we denken. Het wordt namelijk veelvuldig als natuurlijke kleurstof gebruikt in tal van producten. Het heeft zelfs een E nummer: E162. Meestal staat er alleen dit E nummer op een verpakking af te lezen, maar op de meeste biologische verpakkingen lezen we ” bietenrood”.

IMG_1779

Gezond

Vroeger al werd vanuit de signatuurleer ( waarbij men uitgaat dat planten zelf laten zien wat hun sterkste geneeskrachtigste kanten zijn) verondersteld dat rode bieten erg heilzaam was voor het bloed, dit werd verondersteld vanwege de rode kleur van de biet. Het ijzergehalte in rode bieten is nu niet echt hoog te noemen, maar bevindt zich wel in een vorm die voor het organisme gemakkelijker te verwerken is. Waar rode bieten erg rijk in zijn is mangaan. Een essentieel mineraal die o.a zorgt voor een goede verwerking van vitamine C, vitamine B1 en biotine. Bieten zijn daarnaast erg rijk aan kalium, foliumzuur, en met name het blad is zeer rijk aan ijzer, béta-caroteen en calcium. Geen ongezond knolletje dus! Bieten hebben wel een vrij hoog suikergehalte. Ze zijn niet voor niets familie van de suikerbiet. Bieten hebben het hoogste suikergehalte van alle groenten: per 100 gram bevat een biet het equivalent van een volle theelepel natuurlijke suiker. Soms worden rode bieten dus ook gebruikt ter vervanging van suiker.Rode bieten zijn zeer gunstig voor de gal en leverwerking.

IMG_0178-1200x800

Rode plas?

Iedereen heeft het vast wel eens meegemaakt na het eten van bieten: rode plas en ontlasting. Daar kun je natuurlijk behoorlijk van schrikken, maar gelukkig is het geheel onschuldig. De Engelsen hebben het zelfs een naam gegeven: ” beetunia” Onder bepaalde omstandigheden verwerken de darmen en de maag de betanine niet, waardoor het via de natuurlijke weg je lichaam verlaat.

IMG_1780

Nitraat

Net als andere groenten als sla, spinazie en andijvie zijn rode bieten rijk aan nitraat. Daaraan zijn jarenlang naast voordelen ( met name voor duursporters) ook nadelen aan toegeschreven. Nitraten worden door verhitting en bewaren en consumeren gedeeltelijk omgezet in nitriet wat jarenlang werd gezien als mogelijk kankerverwekkend. ( nitrosaminen) Voorheen werd om deze reden altijd geadviseerd, net als bij alle andere nitraat-rijke groente, niet vaker dan twee keren per week bieten op het menu te zetten. Inmiddels is dit advies ingetrokken. De EFSA ( Europese Autoriteit voor Voedselveiligheid ) heeft onlangs eindelijk geconcludeerd dat het zeer onwaarschijnlijk is dat de blootstelling aan nitraat via groenten zal kunnen leiden tot gezondheidsrisico’s. De EFSA heeft echter het bietensap niet meegenomen in deze veiligheids-evaluatie. Dit houdt in dat als je iedere dag één tot twee glazen bietensap zou drinken, dit bovenop je andere  nitriet-rijke innames op een dag komt en dit wel mogelijk een teveel kan opleveren. Een glas bietensap per dag wordt dan ook aanbevolen en rekening houdend met de rest van je nitriet inname per dag. Veel mensen realiseren zich niet hoeveel nitrietrijke producten zij per dag consumeren, denk aan de hippe en trendy smoothies waar vaak veel nitraatrijke groenten in worden verwerkt. Het Voedingscentrum ( uh-huh….) adviseert om niet iedere dag een glas bietensap te drinken vanwege hun terughoudendheid .

IMG_6215

Duursporters drankje

Rode bietensap is vooral bij ( duur) sporters favoriet. Het wordt door hen vaak gebruikt als sportdrank. Uit verschillende kleine onderzoeken is gebleken dat nitraat een positief effect heeft op het uithoudingsvermogen. Het zorgt ervoor dat bloedvaten zich verwijden , dat de bloeddruk daalt en dat je minder zuurstof gebruikt tijdens de inspanning. Rode bietensap werkt ook zeer positief na herstel van ziekte of na een griepje. Ook wordt bietensap veel ingezet in detox kuren. Toch zijn er ook vele negatieve geluiden rondom het drinken van bietensap. Dit ligt wat genuanceerder. Deze verhalen gaan over geconcentreerd, niet-biologisch bietensap. In biologische groenten zit ongeveer  de helft minder van het nitraat dan gangbaar geteelde groenten. En krijg je via biologische bietensap al ruim minder nitraten binnen. Wanneer je het sap wilt gaan gebruiken om je prestaties te verbeteren is 500 mg nitraat per dag ruim voldoende. Neem je meer, heeft dit geen enkel effect. Je hoeft het ook niet altijd te drinken. Heb je bijvoorbeeld volgende week een sportief evenement, kun je de week tevoren dagelijks bietensap drinken. Belangrijk is ook, dat je kiest voor de juiste varianten bietensap. Er zijn diverse soorten verkrijgbaar in de biowinkel, die een vrij laag nitraat-gehalte hebben. Deze hebben voor de sporters geen enkel effect. Gebruik liefst zelf gemaakte bietensap, deze geeft een hoog nitraat gehalte. Er wordt hier en daar geadviseerd om bij de bietensap een beetje wortelsap toe te voegen om de nitraat wat te stabiliseren. Maar dit is nooit echt wetenschappelijk onderbouwd. Wortelsap haalt wel ” de grondsmaak” een beetje weg.

Kopen, bewaren, bereiden

We kunnen, zoals hierboven geschreven, kiezen uit talloze varianten. De rode bieten zijn in elk geval het gehele jaar door verkrijgbaar. Meest gekocht zijn de voorgekookte,vacuüm verpakte varianten, die ook in supermarkten vaak van biologische afkomst zijn en relatief weinig kosten. Dit kan rauw worden verwerkt in salades. Koop je rauwe verse bieten, let dan op de stevigheid: ze mogen niet gerimpeld zijn en slap. Rauwe bieten kun je wassen, in blokjes snijden en kort koken. Heerlijk door smoothies! Rode bieten zijn vrijwel in ieder gerecht wel inzetbaar en je kunt er perfect mee bakken! Kijk in mijn bakboek ” natuurlijk lekker bakken” voor een heerlijk taartrecept met rode biet. Rauwe bieten kun je enkele dagen bewaren op een koele plaats. Gekookte bieten zijn twee dagen houdbaar in de koelkast. Je kunt de bieten ook blancheren en invriezen. Hou bij winterbieten rekening met een kooktijd van ongeveer twee uur. En hou ze in de schil, dit behoudt de meeste voedingswaarde.

IMG_2027

Gekookt of rauw?

In de supermarkt kunnen we zowel rauwe als verpakte gekookte bieten kopen. Velen vragen zich af wat nu gezonder is. Of dat het veel verschil maakt in voedingswaarden. Om te beginnen kun j je gekookte en rauwe bieten zowel biologisch als niet biologisch kopen. Dit verschilt per supermarkt. Bij de AH en PLUS kun je bijvoorbeeld de rauwe bieten los biologisch kopen, bij de Lidl weer niet-biologisch. Zo werkt het ook met de verpakte, gekookte bieten. Als je gekookte verpakte bieten koopt, let dus goed op de verpakking. Het staat altijd aangegeven, of ze ” organic” zijn of niet. Lidl maakt er nogal een potje van, door zowel biologische als niet biologische verpakte gekookte bietjes aan te bieden wat nogal verwarrend kan werken. Qua prijs liggen biologisch en niet-biologisch nauwelijks uiteen. Biologische gekookte verpakte bietjes kosten zelfs in veel gevallen gewoonweg hetzelfde als niet-biologisch. Verpakte gekookte bieten worden vooraf gekookt en in eigen sap vacuum getrokken. Er wordt verder niets aan toegevoegd.
 
Qua voedingwaarden ontlopen gekookte bieten en rauwe bieten elkaar niet zo heel erg veel. Rauwe bieten bevatten wat meer voedingswaarden. Zo bevat het iets meer eiwitten, meer vezels en suikers. Gekookte bieten bevatten in regel minder ( natuurlijke) suikers, maar dit kan sterk verschillen. Het maakt in principe niet zo ontzettend veel uit of je ze nu rauw of gekookt eet Gekookt heeft als streepje voor, dat ze in regel beter worden verteerd. En als lekkerder worden ervaren. Ik persoonlijk hou juist meer van rauwe bieten. Ook dat is dus zeer individueel.
 
Wat zowel rauwe als gekookte bieten gemeen hebben, is dat ze goedkop zijn. Dus zet ze liefst iedere dag lekker op het menu!
IMG_1781

Bevatten bieten suiker????

Ja. Bieten zijn familie van de suikerbiet. Het bevat natuurlijke suikers. In gekookte bieten vinden we een gemiddelde suikergehalte tussen de 4-6 gram per 100 gram. Bij de rauwe biet ligt dit op zo’n 7 gram. Dit gaat in beide gevallen om natuurlijke suikers. Dit zijn dus GEEN toegevoegde ( vrije) suikers. Het sap van rode bieten bevat per 100 gram zo’n 8 gram natuurlijke suikers. Als je bietensap in de ( bio) winkel koopt, let dan goed op de ingrediënten. Aan sommige varianten wordt suiker toegevoegd. Deze vrije suikers verhogen onnodig het suikergehalte in de sap. Aan pure sappen wordt er vaak wortelsap of citroensap toegevoegd voor de conservering. Wortelsap wordt toegevoegd om de aardse smaak wat te dempen. Pure sap herken je dus aan bietensap ( meestal 98%) en wortel of citroensap.
IMG_1782
Aan groenteconserven wordt in regel altijd suiker toegevoegd. Een gemiddelde pot rode bieten bestaat uit rode biet, suiker, natuurazijn, water, gemodificeerd maïszetmeel, en zout en aroma’s. Allemaal onodige additieven, wat in het bijzonder het suikergehalte op grote hoogten brengt: per 100 gram gemiddeld zo’n 8 gram. Dit gaat dan om een gedeelte natuurlijke suiker, en een gedeelte vrije suiker. Needles to say kun je deze groenteconserven ( ook in blik) mijden. Rode bieten zijn rijk aan suiker, maar eet je ze vers of gekookt, blijft de balans tussen vitaminen, mineralen en vezels intact waardoor de suiker niet direct wordt opgenomen en je bloedsuikerspiegel laat schommelen.

IMG_8151

 

CHIOGGIA BIETEN

Er zijn vele soorten bietjes. Een van de meest mooiste biet die er bestaat is wat mij betreft de chioggia biet. Deze biet is vernoemd naar het plaatsje Chioggia, wat ligt in de provincie van Venetië op het meest zuidelijkste puntje van de lagune. Het bietje, ook wel bietola da orto, is iets meer zoeter en verfijnder dan onze eigen rode biet. Rauw gegeten herken je in de verte ook iets van radijs in de smaak. Ze zijn ontzettend fraai om te zien. Dit maakt deze biet ook enorm populair in professionele keukens om te gebruiken ter decoratie. Deze bieten kun je precies hetzelfde verwerken als gewone rode bieten. Probeer ze eens!

 

IMG_8152

 

ONTBIJTEN MET RODE BIETEN!!!!

Wist je, dat je ook geweldig kunt ontbijten met rode bieten? Deze bieten-ontbijtkoeken zijn zeer voedzaam, bevatten veel goede voedingsstoffen, en geven je bakken vol energie! Je kunt ze vooraf maken, ze zijn zowel warm als koud super-lekker!
IMG_2004
 
Zet de oven op 185 graden, en bekleed een bakplaat met bakpapier. Prak een grote banaan, en 500 gram gekookte bieten fijn, in grove stukjes, Voeg een eetlepel ceylon kaneelpoeder toe en hussel flink door.
IMG_2005
 
Roer in een andere kom 450 gram havermoutmeel ( = havermout in de blender tot meel vermalen) en een eetlepel greensweet-stevia sweet Xtra, met ongeveer 300 ml amandelmelk, havermelk of water goed door elkaar. Stort de massa op de bakplaat en verdeel het bietenmengsel er overheen. Bak de koek in het midden van de oven gaar in ongeveer 35 minuten, blijf controleren. Snij in stukken.

IMG_2003

BIETENLIMONADE!!!!!

Wist je, dat bietensap je prestaties bij sport kan verbeteren? En zelfs nog beter werkt dan de hippe suiker-sportdrankjes? Maar bietensap doet nog veel meer. Zo is het een booster voor de lever. Het sap uit rode bieten bevat enorm veel antioxidanten, die in staat zijn vrije radicalen in het lichaam tegen te gaan. Daarnaast bevat bietensap nog een aantal andere belangrijke bestanddelen, zoals betalaïne, vezels, ijzer, betacyanine en foliumzuur, die allemaal helpen de lever sterk en gezond te houden. Bieten bevatten een vezelsoort die bekend staat als pectine. Pectine stimuleert de reiniging van de lever en de verwijdering van gifstoffen, waardoor het de leverfunctie aanzienlijk verbetert.
IMG_2018
 
Deze heerlijke bietenlimonade is niet alleen gezond, en weldadig voor de lever, het is ook nog eens superlekker!
Gebruik een glazen fles. Schenk hierin 200 ml puur bietensap. Kook water. Zodra het water kookt, deze opschenken in de fles. Tot slot voeg je 10-12 druppels greensweet-stevia ( smaak naar keuze, ik vind de vanille zalig) toe, en kun je de drank meteen drinken ( als een soort hete thee) of lekker koud in de koelkast zetten
 IMG_2020

36 Reacties op “Rode bieten

  1. Hoi Monique, mijn bieten uit de tas van Odin zijn iets te lang blijven liggen en niet meer echt stevig. Kan ik ze toch nog koken en een stamppotje mee maken bijvoorbeeld?
    Bedankt voor je reactie!

    • Dat kan, maar ze zullen minder smakelijk zijn. Let ook op de geur en of er geen echt vieze smaak aan zit.Als het op een koele plek is bewaard heb je de beste kans dat het nog best goed te eten is. Succes!

    • Hallo Monique,
      Ik heb op een andere site gelezen dat rode bieten cholestorol verlagend zou zijn?
      Jij hebt het daar niet over, is dit zo?

      groetjes
      Frans

      • ik ben het niet eerder in mijn lesstof/literatuur tegen gekomen. Ik zal het eens nader onderzoeken. En vind ik meer info, zal ik dit in mijn artikel aanvullen. Warme groet!

  2. Hallo Monique. Ik koop altijd de vacuüm verpakte bietjes. Ben er gek op! Ze lagen altijd in het koelvak bij de voorgesneden groenten, maar nu liggen ze ineens bij de aardappels ongekoeld. Bederven ze zo niet?

    • Nee hoor. Ze zijn vacuüm getrokken waardoor ze langer houdbaar zijn. Kies wel voor biologische varianten. Die zijn overigens ook het lekkerst. Succes!

  3. Kun je gelijk met bietensap vit.c innemen om de evt. Schadelijke nitraat te neutraliseren? Dit vertelde een natuurgeneeskundige mij.

    • Ik heb daar niet eerder van gehoord. En kan dus niet bevestigend of motiverend antwoorden. Ik zal eens gaan speuren. Warme groet!

  4. Hallo Monieque,
    Ik zou graag zelf bietensap willen maken. Zou je me daarbij willen helpen met een recept?
    Ik ben het nemalijk nog niet tegen gekomen.
    Ik kan wel gaan googlen maar misschien is krijg ik weer niet de juiste of so.
    Vriendelijk bedankt.
    Maryam.

    • Hai, als je een sap centrifuge hebt of een slow juicer is dit een eitje, maar ik denk niet dat je deze bezit. Rasp verse rauwe bieten zeer fijn en zet deze in een klein laagje water. Zeef alles daarna, en vang het sap op. Succes!

  5. Vraag;

    Ik maak graag rode bieten stamppot echter;

    De laatste keren dat ik rode bieten kocht (winterbieten), zat er vrijwel geen smaak aan de bieten. Dit heb ik al vaker meegemaakt (zowel bij de supermarkt als bij de groenteboer hetzelfde verhaal). Ik maak de stamppot graag omdat de bieten over het algemeen een heerlijke zoete smaak hebben. Maar als die zoete smaak ontbreekt dan is er niet veel aan. Heb je een idee hoe het kan waarom rode bieten soms geen smaak hebben? Welke biet moet je hebben voor de meeste smaak? (bepaalde leverancier?)

  6. Hoi Monieque,

    Wij eten graag bietjes.
    Het sap dat je na het koken over houdt is dat gewoon drinkbaar?
    Kan je dat zo drinken of moet je dat nog verdunnen?
    Voorheen kookte we de bietjes met azijn en wat suiker,
    nu met water voor de bietensap.

    Groetjes Syl

  7. Dag Monique, De bietjes haal ik van mijn eigen groentetuin. Ik wil er sap van maken en twijfel tussen wel of niet koken. Ik wil ook graag weten of ik het sap lang kan bewaren. Ben benieuwd naar je antwoord.

    • Niet kokoen, dit geeft ook minder suikers. In de koelkast bewaar je het gemiddeld een dag, liefst direct opdrinken. Warme groet!

  8. Hallo Monique

    Ik ben een echte knutselaar en vroeg me af hoe ik het prachtig gekleurde rode vocht het beste langdurig kan bewaren om het later in een project te kunnen verwerken. Is invriezen een optie ?
    Liefs Anneke

    • ja hoor, dat kan prima. Ik zet het sap in een goed afgesloten potje in de koelkast. Daar blijft het weken goed. Succes!

  9. Tegenwoordig rasp ik bieten en stoof zeer daarna in een paar minuten gaar. Heerlijk! Weinig bereidingstijd en dus weinig verlies van voedingsstoffen.

  10. Hallo, ik heb woedag midag vacuum bieten gegeten en woedag avond ook.
    Nu is het vrijdag en heb ik vanavond weer een rode kleur bij de ontlasting.
    Hoelang blijft dit aanhouden, weet jij dat?
    Wordt nu een beetje ongerust. Heb verder nergens last van. Heb slechte stoelgang. Dus wellicht duurt het wat langer voordat ‘alles’ eruit is..
    Bedankt. Groetjes

    • Dag Jill, het ligt inderdaad een beetje aan de snelheid van de ontlasting. Dit verschilt sterk per persoon, maar het ligt op een gemiddelde van zo’n 36 uur. Houdt het dagenlang aan, zou ik even je huisarts raadplegen. Warme groet!

  11. Hallo Monique,
    Ik ben begonnen met bietensap te drinken van zonnatura. Ik voel me wat slapjes en ben snel moe, ik hoop dat dit mij een steuntje in de rug geeft.
    Hoeveel mag ik per dag of week drinken zodat t nog gezond blijft? Ik lees ook verhalen dat je bij veel gebruik kanker kan krijgen.

    • Dag Monique,
      Om te beginnen heb ik van dat verhaal nog nooit gehoord, dus wees gerust. Ik eet iedere dag tenminste twee flinke rauwe bieten. Dit is een aannemelijke hoeveelheid. Een glas bietensap is ruim voldoende, teveel is ook niet gezonder of beter. Succes en warme groet!

    • Ook nog nooit van gehoord, niet alles geloven wat mensen vertellen, er is veel bangmakerij om ons heen. Ik drink al jaren bietensap, maar niet elke dag en niet veel en ben kerngezond!
      Dat is informatie die je heel snel kunt vinden op internet. Ik meng het soms met wortelsap,
      zelfgemaakt of kant en klaar gekocht.
      Wat ik de laatste tijd heerlijk vind zijn gekookte, biologische bietjes, vacuüm verpakt en rond een euro voor een pond. Ook niet elke dag eten, maar zo af en toe. Zo krijgt men ook alle vezels binnen, die er bij het sap vaak niet meer inzitten!

  12. Hallo, mijn mama gaat morgen naar de winkel en ik eet heel graag rode bieten uit de supermarkt die voorgekookt en vacuum verpakt zijn, ik had graag een paar extra pakken op voorraad gehad maar kan ik deze dan invriezen? Ben bang dat ze gaan slecht worden als ik ze niet direct kan op eten!
    Alvast bedankt voor een antwoord 🙂

  13. Kijk ook eens op Kvas dat is gefermenteerde bieten.
    Heerlijk om te drinken.

  14. Hallo Monique,

    Ik heb een maand of 3 a 4 bijna dagelijks 150 ml bietensap gedronken. Ik gebruikte het voor mijn acne huid. Nu heb ik precies in die periode zichtbare blauw/paars/rode adertjes op mijn bovenbeen gekregen. Het lijken gesprongen adertjes. Nu las ik dat bietensap je aderen verruimen/vergroten. Is het mogelijk dat die adertjes het gevolg zijn van het drinken van bietensap?

    Alvast bedankt voor uw reactie.

    • Dag Maria,
      Dat durf ik niet te zeggen. Ik denk dat je het beste het even kan laten zien bij je huisarts..Succes!

  15. Hallo Monique,

    Ik lees vaak over het maken van bietensap dat men rauwe bieten ‘moet’ gebruiken hiervoor.
    Nu heb ik in een eerder antwoord gelezen dat er dan minder suikers in zitten.
    Zijn er nog meer dingen waardoor de rauwe bieten de voorkeur krijgen over bijvoorbeeld gekookte en vacuüm verpakte bieten?

    Groeten Sven

  16. Hi Monique,

    Na het drinken van rode bietensap heb ik al twee dagen rode ontlasting en schrok ik erg. Ook een opgeblazen gevoel.

    Moet ik mij nu zorgen maken?

    • Dag Lau,
      Staak het drinken van de bietensap. Als het rode plassen blijft, ga dan naar de huisarts. Warme groet!

  17. Ik geef mijn man iedere dag een glas bietensap van Zonnarura i.v.m hoge loeddruk zijn bloedruk is wel belaagd maar toch nog 158/ 85 de dr wil hem pillen voor schrijven ,maar ik vraag me af of deze meteing niet normaal is voor iemand van 70 Met vr gr

  18. Hallo Monique, ik heb bieten van eigen tuin. Omdat ik te veel heb, ben ik genoodzaakt om een grote deel daarvan in te vriezen. Ik gaar ze in een stoomzak in de oven eerst, daarna rasp ik ze en zet ik ze in de diepvries . De vraag is : hoe lang zijn ze dan houdbaar ?

  19. Beste Monique,

    Helpt rode bieten sap om je bloedsuikerspiegel te verlagen?

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *