Veganistische kaas/ worst….is dat wel zo gezond?

Eerder schreef ik al een aantal artikelen over het veganisme. In dit artikel schrijf ik over de vaak ongezonde tot zeer ongezonde veganistische producten. Ze zijn dan wel dier-vrij, maar daar is alles dan ook mee gezegd. Wat we erg vaak tegenkomen in veganistische producten is ( verzadigd) vet. Dit kan echt aardig oplopen, zeker als je als onbewuste veganist deze producten koopt. Ik krijg regelmatig mailtjes van mensen die zich afvragen waarom zij zo zijn aangekomen sinds zij veganistisch zijn gaan eten. Ze begrijpen dit vaak niet, omdat veganistisch leven een schoon, groen en gezond imago heeft. Als je dit goed aanpakt, klopt dit. Maar omdat veganisme in korte tijd een enorme populariteit geniet, zijn er voornamelijk veel onbewuste consumenten die onbezonnen beginnen aan het mijden van dierlijke ingrediënten in hun eet en leefstijl. Omdat het zo gigantische hype is geworden liggen supermarkten tegenwoordig stampvol met veganistische alternatieven Dat is natuurlijk geweldig, want het levert sowieso een vermindering van vleesconsumptie op. Maar er zit een grote keerzijde aan. En dat zijn de samenstellingen van veganistische producten. Je kunt meer over dit onderwerp lezen door HIER TE KLIKKEN.

VEEL VERZADIGD VET

Wat we vooral veel tegenomen in veganistische alternatieven is verzadigd vet. Nu hoeven we gelukkig niet zo bang meer te zijn van een beetje vet. Het is gelukkig achterhaald, dat we directe gezondheidsrisico’s oplopen van een klein beetje vet. We hebben vetten immers ook nodig. Waar we wel voor moeten blijven oppassen is verzadigd transvet. Dit heet ook wel industrieel vet. Het wordt gebruikt in koek, taart, kaas en worst, en veel kant en klaar voedsel. Verzadigd vet is een vet dat een hoog gehalte aan verzadigde vetzuren bevat. Er bestaat ook onverzadigd vet, dit bevat een hoog gehalte aan onverzadigde vetzuren. Een vet is een triglyceride, ofwel het bestaat uit een glycerolmolecuul en drie vetzuurmoleculen.In voedingsmiddelen waarin verzadigd vet zit, zitten meerdere soorten verzadigde vetzuren. Welke dat zijn verschilt per product. Bijvoorbeeld in pindaolie zitten een aantal dezelfde soorten verzadigde vetzuren als in kokosvet. Maar er zijn ook verzadigde vetzuren die wel in pindaolie voorkomen en niet in kokosvet en andersom.De hoeveelheid verzadigd vet verschilt sterk per product. Verzadigd vet komt vooral veel voor in dierlijke producten, zoals vet vlees, volle melkproducten, roomboter en volvette kaas (48+). Ook in sommige plantaardige producten zoals kokosvet en palmolie zit veel verzadigd vet. Omdat deze vetten veelal in koek, gebak en snacks gebruikt worden, zit ook in die producten vaak veel verzadigd vet.  Het is onmogelijk om geen verzadigd vet binnen te krijgen via voeding. Er zit namelijk altijd wel wat verzadigd vet in eten met vet.
In Nederland en in de meeste andere landen wordt aangeraden om te zorgen dat niet meer dan 10% van de calorieën die je op een dag nodig hebt van verzadigd vet komt. Voor een vrouw die 2.000 kilocalorieën per dag binnenkrijgt, komt dit neer op niet meer dan 22 gram verzadigd vet per dag. Voor een man die gemiddeld 2.500 kilocalorieën per dag eet, komt dit neer op maximaal 28 gram. In het voedingsadvies wordt geen onderscheid gemaakt in verschillende soorten verzadigd vet.
In alle producten met vet zit zowel verzadigd als onverzadigd vet, maar de verhouding kan erg verschillen. In veel producten zit verzadigd vet verborgen, zoals in koek, gebak en snacks, maar ook in vette vlees- en zuivelsoorten. Het advies is om deze producten niet te veel te nemen. Op het etiket van een product staat hoeveel verzadigd vet erin zit. En als we eens gaan kijken naar het verzadigde vet in veganistische producten, dan schrikken we ons kapot.
Wat meest wordt gebruikt is kokosvet. Dit wordt erg vaak als basisgrondstof gebruikt ter vervanging voor een product wat bijvoorbeeld helemaal niet uit zoveel vet bestaat. Als dit kokosvet zuiver en puur zou zijn, zouden de gezonde vetten aanwezig blijven en nog enige voedingswaarde opleveren. Maar daar wringt nu juist de schoen. Industrieel gebruikt kokosvet is nooit zuiver. Het gaat vaak om afval. Dode kokosolie / vet waar alles al is uit gehaald of door verhitting en bewerkingen is vernietigd. Wat overblijft is vet. Vet geeft iets binding, structuur, smaak en stevigheid. Het is daarom ook niet zo raar te noemen dat kokosvet meest wordt gebruikt in veganistische producten.

MEEST POPULAIRE VEGANISTISCHE ALTERNATIEVEN : BROODBELEG

Meest verkochte veganistische alternatief is ( brood) beleg en vleesvervangers als snacks. Veganisten lijken dit toch het allermeeste te ( gaan) missen en zoeken naar een dier-vrij alternatief Dat regelt de voedselindustrie uiteraard wel even. We zien inmiddels talloze alternatieven voor op brood, en ter vervanging voor bijvoorbeeld rookworst, frikadellen en kroketten. Ook zien we ontzettend veel veganistische zuivelvervangers. Deze zijn vaak op basis van kokosmelk en sojabonen. Er wordt dus erg veel gewerkt met kokos. Het is 100% plantaardig, smaakvol, zoet en romig, geeft substantie, binding en kleur. Allemaal factoren die belangrijk zijn in producten.
Meest verkocht zijn de soorten vleeswaren-vervangers en kaas-vervangers. Deze komen we erg vaak tegen in biowinkels, maar druppelen langzaam maar zeker nu ook supermarkten binnen. Veganisme is big business. En waar wat aan valt te verdienen, verdient de levensmiddelenindustrie. Er wordt nauwelijks tot niet stilgestaan bij de effecten op de gezondheid. Het moet veganistisch zijn en lekker. Hoe dit gebeurt, zal een welbekende worst wezen. Als het maar veel oplevert. En dat doet het. Want de alternatieven zijn niet goedkoop. Als veganist moet je over een dikke portemonnee beschikken.
Vegan kaas en vleeswaren zijn niet goedkoop. Voor een pakje van 150 gram betaal je snel € 4 euro of meer. Je hebt het twee dubbele aan gewone kaas voor deze prijs. Je zou je dus af kunnen vragen waarom deze alternatieven zo duur zijn. Zijn de ingrediënten zo duur?
Ik heb eens gekeken naar een simpele, naturel veganistische kaas. Ik betaalde € 3.19 voor 150 gram.  Daar zit in:
WATER: basisgrondstof, kost in wezen niets.
KOKOSOLIE: industrieel afval olie, dode olie wat per liter nog geen € 25 eurocent kost.
MAISZETMEEL : zeer goedkope grondstof
TAPIOCAMEEL : al net zo’n goedkope binder
ERWTENEIWIT ( in deze kaas zo’n 3%) : dit is het duurste in deze kaas. Alhoewel het ook gaat om een goedkope productie, kost dit het meeste in deze ingrediëntenlijst. Ik schat het zelf op een euro.Overigens wordt dit erin gestopt voor de eiwitten.
VERDIKKINGSMIDDELEN ( Xantaangom en johannesbroodpitmeel ) zijn erg goedkope grondstoffen, industrieel
ZEEZOUT: kost niets
ZEEWIER: in dit geval een rode zee-alg. Erg goedkoop.
CITROENSAP: kost in wezen ook niets
KURKUMA: goedkope specerij
GROENTE EN FRUITCONCENTRATEN: goedkope grondstof
Als ik dit alles eens bij elkaar op ga tellen in waarde dan kom ik niet boven de € 1,50 uit. De duizelingwekkende prijzen liggen dus niet aan dure ingrediënten. Ik vind dit niet het meest opmerkelijkste. Nee, waar ik mij zorgen over maak, zijn de verzadigde vetten in dit soort producten. In deze kaas vinden we bijvoorbeeld zo’n 20 gram verzadigd vet. Dat zijn vette plakken kaas. Zoals je hierboven hebt kunnen lezen, mag een vrouw gemiddeld zo’n 22 gram verzadigd vet per dag. Twee plakken van deze kaas en je dit al op de helft.

PERFECTE SMAAK  NABOOTSING?

Goed, als de duurte niet in de ingrediënten is terug te vinden, ligt het dan aan een perfecte nabootsing in smaken? Zoals eerder geschreven lijken veganisten het meeste vlees en vleeswaren en kaas te missen.Ik heb in mijn netwerk een klein vragenrondje gehouden en de veganisten gevraagd wat zij het meeste misten. Op nummer één stond kaas, op nummer twee vleeswaren, op drie vlees, en op vier zuivel en toetjes. Veganistische alternatieven zouden op zijn minst een beetje naar de originele producten moeten smaken. Is dit zo? Ik testte een rookkaas, een naturel kaas ( de kaas die ik ook hierboven heb beoordeeld) een geitenkaas, en een mozzarella. Daarnaast testte ik een veganistische worst met tuinkruiden.
Ik begon met de naturel kaas. Waarvan je de ingrediënten hierboven kunt lezen. Het bevat per 100 gram 20 gram verzadigd vet. De plakken hebben een licht gelige kleur, wat ik persoonlijk niet aantrekkelijk vind. De geur is muf. In elk geval haal ik er geen kaasgeur uit. De smaak is vies. Kort door de bocht, maar ik kan er niet meer van maken, het is echt niet lekker. Het valt in je mond als zand uit elkaar. Als ik hier een kaassumak uit moet halen dan moet ik wel hee goede scherpe smaakpapillen bezitten want ik proef in de verste verte nog geen kaassmaak. Wel een vettige waas in mijn mond na het doorslikken.
De volgende was de geitenkaas. Dit eet ik zelf regelmatig ( bio-dynamisch van een streekboerderij) omdat ik dit echt superlekker vind. Ik was dus meest nieuwsgierig naar deze veganistische variant. Voor deze kaas betaalde ik ook € 3.19. De kleur is wit, wat bij geitenkaas hoort. Nagenoeg bevat deze kaas bijna dezelfde ingrediënten als de naturel kaas. Ik denk dat er enkel iets minder kurkuma is gebruikt om de kleur wit te houden.
De kaas ruikt nergens naar. Terwijl geitenkaas het pakje al uit stinkt bij-wijze-van-spreken. Ik vind die geur heerlijk. Deze kaas ruikt echt nergens naar. En dat geldt zeker ook voor de smaak. Echt vies. Ik vond het echt niet te hachelen. Zelfs de hond van mijn kennis, een alles-eter ( dat eet zelfs rauwe groente) trok zijn neus op voor deze plak kaas en hij keerde mij zijn kont en staart toe en liep weg. Het is echt geen alternatief voor geitenkaas. Wellicht in kleur, maar verder haal je er niets uit. Ja…voornamelijk verzadigd vet.
Op naar de gerookte kaas. Als kind at ik mij daar misselijk aan. Ik vond dat het lekkerste wat er was . Ik durf mezelf daarom gerust een kenner te noemen. Ik betaalde voor deze rookkaas € 2,60 voor 150 gram. Deze kaas komt van een ander merk “ Wheaty”. Van dit merk zag ik in mijn biowinkel vrij veel in het koelschap liggen. Ook hier zien we eigenlijk één zelfde samenstelling : Water, kokosvet, aardappelzetmeel, volkoren gierstmeel, verdikkingsmiddel: gellangom en xanthaangom, natuurlijke aroma’s, steenzout, bevochtigingsmiddel: plantaardige glycerine, voedingszuur: melkzuur, specerijen, natuurlijk rook van beukenhout.
 Misschien denk je “ hey! Melkzuur??” Melkzuur  is een stof die als voedingsadditief wordt toegevoegd aan producten. In tegenstelling tot wat  de naam suggereert wordt melkzuur  niet van dierlijke melk gemaakt. Hoewel het in theorie dierlijk zou kunnen zijn, is de melkzuur die door de voedingsindustrie wordt gebruikt in de praktijk altijd plantaardig.
De kaas ziet er net als de naturel kaas licht gelig uit. Het bevat geen “ rook-randje” wat je bij rookkaas wel ziet. De geur is zeer licht rokerig, maar je moet goed ruiken. De smaak is “ te doen”. Ik loop er absoluut niet warm voor, en het komt ook niet eens dichtbij de echte rookkaas-smaak, maar het is wel tenminste enigszins eetbaar. De hond at dit ook voorzichtig wel op 😄 Ook deze kaas bevat belachelijk veel verzadigd vet. Ook hier houdt je een vettige nasmaak in de mond, geen rooksmaak. Ik boerde wel wat op , erg smerig.
Op naar de mozzarella. Hiervoor heb ik mijn kennis ook ingeschakeld want als er eentje een mozzarella freak is, dan is zij dit. Ze eet het dagelijks. We hebben het samen ( okay, met de hond erbij…) geproefd. Het is van het merk BIANCO, geen onbekend merk voor mij, want zij produceren veel vegetarische alternatieven. Ik kocht twee balletjes voor € 2,49. Ze zitten wel erg in plastic op plastic op plastic verpakt, dat vind ik erg nadelig. Dit is opnieuw een goed voorbeeld van een zeer goedkoop in elkaar geknutseld product. Want een beetje inventieve thuis bakker kan dit zelf ook wel verzinnen. Dit zit erin: Water, kokosvet, aardappelzetmeel, rijstmeel, zout, verdikkingsmiddel: Arabische gom, xanthaan, natuurlijk aroma (vegan), kurkuma extract.
Eigenlijk zit er niets van enige echte voedingswaarde in, en is het feitelijk een bonkje kokosvet waaraan wat hulptroepen in zijn verwerkt om het tot een samengeperst balletje te verkrijgen. De balletjes komen stevig ( en met een plasje water) uit hun strakke velletje zetten Ik vind het op een gekookt ei lijken. . De geur is niets. Kennis W. moest er een beetje om lachen. “ Is dit mozzarella? Dit is gewoon een belediging..”
Ik vond de smaak zurig en zout. Kennis W griezelde ervan, en weigerde verder te eten en spuugde haar stukje uit. Ik denk dat deze mozzarella vooral is bedoeld om te laten smelten, bijvoorbeeld over pizza. Want zo “ rauw” door salades bijvoorbeeld zal het geen succes worden. Het is in wezen een bankje vet. Met heel veel verzadigd vet.
En tot slot de worst-vervanger. Voor 100 gram betaalde ik € 2,59, en ik koos voor de tuinkruiden smaak. Dit zit erin:   Water, koolzaadolie, groente (4%) (wortel, ui, prei, pastinaak, knoflook, peterselie), erwten eiwit, stabilisatoren (johannesbroodpitmeel, xanthaangom, carrageen), specerijen, Zeezout, suiker, verzuurmiddel (calcium citraat), biet  Een beetje van hetzelfde, alleen zien we hierin geen kokosvet, maar koolzaadolie. Dit maakt meteen een verschil in verzadigd vet. Maar we komen hierin wel weer suiker tegen. De kleur vind ik OK. En ook de geur leek wel ergens op ( kruidig) De smaak is werkelijk zwaar tegenvallend. Je proeft eigenlijk nauwelijks iets aan kruiden en specerijen, het is vooral erg korrelig in de mond. Ik geef mijn portie aan fikkie in dit geval 🤭 Die vond dit wel erg lekker .

DUUR BETAALD, WEINIG TOT GEEN SMAAK, ONGEZOND

Waarom is het zo duur? Het ligt niet aan peperdure ingrediënten. En qua smaak komt niets echt dichtbij het origineel. Ik kan alleen maar concluderen, dat het een hype is waar we flink voor in onze buideltjes moeten tasten. Wat je koopt is echter vaker wel dan niet een kat-in-de-zak. Niet alleen ben je extreem veel geld kwijt, ook krijg je in regel erg veel verzadigde vetten binnen. Daarnaast zijn de ( vaak  synthetische ) hulpstoffen ook niet van de lucht. Ik vond daarnaast de verpakkingen teveel plastic.
Er zijn een aantal veganistische alternatieven die wel aardig goed zijn vertegenwoordigd in voedingswaarden, maar ik km deze zeer zelden tegen. Zeker alle kaas-vervangers zitten vol met verzadigd vet.
Ik sla over. Als ik 100% veganist zou zijn, zou ik al deze meuk niet kopen, om iets van een “ vleeswaren / kaas-beleving” te krijgen. Dan maar géén kaas, dan maar geen vlees, dan maar geen worst. Er zijn overigens heel veel mensen die juist deze veganistische alternatieven de grootste onzin ooit vinden want zij redeneren “ waarom zou je vlees moeten nabootsen?” Maar toch zijn de vegans die het teveel missen in de meerderheid en deze groep zal zwichten voor deze producten. Ik raad ze af. Het is vaak niet te hachelen, het is duur, het is vaker ongezond dan gezond te noemen. Mis je het teveel, kies dan voor bio-dynamische kaas / geitenkaas. Dit wordt zeer diervriendelijk geproduceerd, en met alle respect voor mens, dier en milieu. Dan is iedereen echt veel beter af, geloof mij.

2 Reacties op “Veganistische kaas/ worst….is dat wel zo gezond?

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *